“Khoảng trống” ngành điện
Ngày 31/3, hệ thống điện quốc gia ghi nhận sản lượng điện tiêu thụ đạt 1.004,7 triệu kWh - lần đầu tiên vượt mốc 1 tỷ kWh/ngày ngay từ đầu năm. Con số này chưa từng được ghi nhận từ năm 2024 trở về trước.
Báo cáo tháng 5/2026 từ Reuters dự báo, nhu cầu điện từ trung tâm dữ liệu (data center), xe điện và các khu công nghiệp xanh… tại Đông Nam Á, bao gồm Việt Nam, có thể tăng thêm hơn 100 TWh trong 3-4 năm tới. Đây là quy mô tăng trưởng đủ lớn để tác động trực tiếp đến quy hoạch điện, giá điện và tốc độ triển khai hạ tầng số trong khu vực.
Báo cáo cũng chỉ ra một thách thức đáng chú ý: khoảng 50-60% dự án năng lượng tái tạo tại Việt Nam, Thái Lan và Indonesia đã bị hủy trong 5 năm qua, chủ yếu do hạn chế lưới điện, thủ tục, cơ chế giá và khả năng triển khai. Điều này cho thấy tiềm năng tài nguyên chưa tự động chuyển thành nguồn điện có thể sử dụng.
Khoảng trống giữa nhu cầu tăng nhanh và sự hoàn thiện của nguồn điện mới đang tạo ra bài toán lớn cho ngành. Trong bối cảnh đó, nhiều nhà đầu tư nước ngoài với các mô hình mang tính bắc cầu đã và đang tiếp cận Việt Nam. Một trong những mô hình nổi trội có thể kể đến là tàu phát điện nổi đến từ Tập đoàn năng lượng toàn cầu, được đánh giá là một trong những giải pháp điện khí LNG (LNG-to-Power) có tính cạnh tranh cao về chi phí đầu tư.
Đại diện Karpowership cho biết ưu điểm của mô hình này là có thể triển khai nhanh, toàn bộ đội tàu đã được đóng sẵn, không mất thời gian xây dựng như nhà máy điện trên bờ. Khi kết hợp với tàu tiếp nhận và tái hóa khí LNG (LNGTS) của Karpowership, giải pháp có thể được điều động linh hoạt để đáp ứng nhu cầu điện tại từng thị trường. Các tàu được thiết kế vận hành ổn định trong điều kiện bão cấp 4 và có khả năng tái kết nối lưới phát điện chỉ sau vài phút nếu xảy ra sự cố.
Lời giải mang tên Powership - nhà máy điện nổi
Điều này thích hợp với “khoảng trống” tại Việt Nam. Theo đó, Karpowership xác định Việt Nam là thị trường ưu tiên hàng đầu tại khu vực châu Á.
"Nhu cầu điện năng của Việt Nam đang tăng trưởng với tốc độ rất nhanh, được thúc đẩy bởi mục tiêu phát triển kinh tế mạnh mẽ, sự mở rộng công nghiệp và làn sóng hạ tầng công nghệ mới như AI và các trung tâm dữ liệu. Trong bối cảnh đó, các giải pháp điện-khí LNG nổi (Floating LNG-to-Power) triển khai nhanh được kỳ vọng sẽ là phương án chuyển tiếp hiệu quả; vừa giúp đáp ứng kịp thời nhu cầu phụ tải trong ngắn hạn, vừa song hành cùng mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng lâu dài của quốc gia”, ông Jad El Sebaaly - Giám đốc Kinh doanh và Phát triển Thị trường khu vực Châu Á - Thái Bình Dương của Karpowership nhấn mạnh.
Được biết, Karpowership là tập đoàn năng lượng toàn cầu chuyên phát triển và vận hành các nhà máy điện nổi, được biết đến với tên gọi Powership. Hiện công ty có 45 Powership và 11 tàu FSRU đã được đưa vào vận hành tại một số quốc gia với tổng công suất lắp đặt là 8,5 GW. Mỗi Powership đều được trang bị đầy đủ máy biến áp và hệ thống kết nối lưới điện, cho phép tích hợp nhanh chóng vào hệ thống điện quốc gia. Các tàu có thể vận hành bằng khí tự nhiên cũng như nhiều loại nhiên liệu thay thế khác, phù hợp với xu hướng toàn cầu về phát triển nguồn điện linh hoạt và chuyển dịch sang các hệ thống năng lượng bền vững.
Trên thế giới, công nghệ Powership hiện là một trong những giải pháp cho ngành điện sử dụng công nghệ tiên tiến được thế giới ưa chuộng nhờ tính cơ động, modular (dễ lắp ráp/nâng cấp) và thời gian triển khai nhanh gấp nhiều lần so với nhà máy điện truyền thống trên đất liền. Công nghệ này đã được chứng minh hiệu quả qua nhiều năm vận hành tại các thị trường có tiêu chuẩn khắt khe và đa dạng địa hình. Gần đây nhất, Karpowership đã ký kết thành công dự án công suất 250 MW tại Mexico, nâng tổng quy mô hoạt động của Karpowership lên hơn 24 quốc gia trên khắp các châu lục.
Chia sẻ về chiến lược triển khai tại Việt Nam, đại diện Karpowership nhấn mạnh giải pháp điện-khí LNG nổi (Floating LNG-to-Power) của công ty mang lại khả năng vận hành linh hoạt hơn và khả năng khởi động, khôi phục hệ thống điện sau sự cố nhanh hơn so với các giải pháp thay thế khác. Nhờ đó, giải pháp có thể nhanh chóng bù đắp các khoảng thiếu hụt nguồn điện cục bộ, đặc biệt tại các khu vực công nghiệp trọng điểm, góp phần nâng cao độ tin cậy của hệ thống điện và giảm thiểu nguy cơ thiếu điện trong các giai đoạn cao điểm. Những đặc tính này được đánh giá đặc biệt phù hợp với đặc điểm yêu cầu vận hành của hệ thống điện Việt Nam, nhất là trong bối cảnh nhu cầu điện tiếp tục gia tăng cùng với đà phát triển kinh tế.
Hiện, Karpowership đang làm việc tích cực với các cơ quan quản lý (Bộ Công Thương), các tập đoàn năng lượng nhà nước (PVN, EVN) và các đơn vị nghiên cứu chuyên ngành (VPI) để nghiên cứu và đưa ra những giải giáp đề xuất phù hợp nhằm hỗ trợ quy hoạch năng lượng tổng thể đồng thời vẫn giữ được sự hài hòa lợi ích quốc gia.
